Channel Add

Yunus Vehbi Yavuz - Ebu Hanife ve Hanefilik - Hanefilik ve Maturidilik Paneli - İstanbul

Ebu Hanife ve Hanefilik - Prof. Dr. Yunus Vehbi Yavuz - Modern Dünyada Hanefilik ve Maturidiliğin Önemi Paneli - İstanbul
...
Benim anlatacağım zat, Ebu Hanife konu da Hanefilik konusudur. Ebu Hanife ile ilgili İmam Şafii bir şiir yazmıştır. O şiirde diyor ki Şafii, ”Ebu Hanife misk gibidir, karıştırdıkça kokusu yayılır.” İşte bizde onu karıştıracağız inşallah karıştırabilirsek ve o hoş kokudan istifade etmeye çalışacağız. Allah bunu bizlere ve sizlere nasip eylesin.

Ebu Hanife kimdir? Hayatından kısa çizgiler sunmak istiyorum. Adı, Numan bin Sabit bin Zûta babası Sabit Babil krallarından bir melike izafeten Numan adını vermiş. Fakat benim dikkatimi çeker Türkiye’de ve İslam dünyasında Hanefiler çok olmasına rağmen Ebu Hanife’nin adını alan kimselerin sayısı çok azdır. Ben şöyle bir tavsiyede bulunayım. Bu yıl doğacak olan çocuklarımıza, torunlarımıza erkek olursa Numan adını verelim ve bu alimimizin ismini yaşatalım. Ayrıca üniversiteler kuruluyor bize en büyük emeği olan Ebu Hanife adıyla bir üniversite veya enstitü neden kurulmuyor? Halbuki Ebu Hanife diğerlerinin hepsinin hocası durumunda olan âlimimizdi.
Ebu Hanife Kufe’de yaşadı. Ömrünün 52 yılını Kufe’de 18 yılını da kurucusu olduğu Bağdat şehrinde geçirmiştir. Ve Bağdat’ta vefat etmiştir. Bağdat şehrinin temelinin atılış töreninde bulunmuştur. Ayrıca Bağdat şehrinin planlaması ile ilgili Ebu Hanife’ye de görev verildiğini kaynaklar yazmaktadır. Yani Ebu Hanife Hanefi mezhebinin kurucusu olduğu gibi Bağdat şehrinin de kurucusudur diyebiliriz.
Ebu Hanife az konuşur çok düşünürdü. Bir musibetten çıkmış gibi daima düşünceli ve kaşları çatık idi. Kendi borç veren zengin bir zattı. Ebu Hanife İslam dünyasında alimler arasında zengin olan birkaç şahsiyetten birisidir. Ebu Hanife Bağdat’ta ipek elbise ticareti yapıyordu. İlim ile ticareti bir ortağı vasıtasıyla birlikte yürütmeye muvaffak olmuş bir zattı.
Yaşadığı çağ fitne, fesat siyasi baskılar ve tarafgirliklerle çalkalanan bir çağdı. O asır için kaynaklar “münafıklar asrı” olduğunu da söylüyorlar. İnsanlar Ebu Hanife karşı çıktıkları gibi kimseye karşı çıkmamışlardır. Yani hayat boyu çok muhalefet gördü. Haset edenleri çoktu.
Ebu Hanife’nin şahsiyet olarak dört özelliği öne çıkar. Birisi, çok zeki olması ikincisi, çok zengin olması üçüncüsü, aklını dinde çokça kullanması dördüncüsü ise üstün bir mantığa sahip oluşu idi. Aynı zamanda hazırcevap bir zattı menkıbe kitaplarında onunla ilgili olarak şöyle bir anekdot anlatılır. Berbere gitmiş tıraş olacak saçlarında birkaç tane beyaz var berber demiş ki o beyazları kopar. Berber demişti Hocam bu beyazları koparırsam bu beyazlar daha da çoğalır. O zaman siyahlarından kopar demiş. Buna benzer kendisi ile ilgili birçok menkıbe anlatılmaktadır. Çok akıllı bir kimse idi herkes problemini çözmek için ona müracaat ederdi.
Onun Ebu Hanife olmasında en büyük role sahip olan hocaları arasında da yer alan muhteşem bir sima var. O İmam Şabi’dir. Ebu Hanife kendisi anlatıyor. Çarşıya gidiyordum Şabi’ye rastladım. Nereye gidiyorsun dedi bana dedim çarşıya bana dedi ki yok evladım sen çarşıya değil şu mescitteki alimlerin meclislerine gitmelisin ben sende çok üstün bir kabiliyet görüyorum. İleride parmakla gösterilecek bir insan olacağını ümit ediyorum. Şeklinde bir nasihatte bulundu ve orada tersine döndüm ve doğru alimlerin meclisine gittim. Hayatını değiştiren bir taş gibi onu alim yapan onu bu mesleğe yönelten zat İmam Şabi olmuştur. O bakımdan nasihatler çok önemlidir. Bir söz bir kimsenin hayatını değiştirebilir. Biz sözden bir İmam-ı A’zam çıkabilir.
Ticaretteki anlayışı çok farklı bir anlayıştı. Çok dürüsttü bu konuda darb-ı mesel olmuş “Ebu Hanife gibi dürüst” sözleri söylenirdi. Kendisi zengin olduğu için devlet malından şiddetle sakınmış birde zenginlerin ikramını asla kabul etmemiştir. Devlet kendisine deve yüklerince hediyeler göndermesine rağmen bütün bunları geri göndererek ilmi vakarına yakışanı yapmıştır.
...
Maturidi Yesevi Otağı İlmi ve Kelami Araştırmalar Derneği http://maturidiyeseviotagi.com/